Gepubliceerd op
Het Castell d’Alaró is een van de drie rotskastelen van Mallorca, en het enige waar je kunt blijven eten en slapen. Het staat op 821 meter boven het dorp Alaró, op een berg waarvan de wanden zo recht omhoog lopen dat er maar één manier is om boven te komen: het pad. Dat maakte het eeuwenlang onneembaar, en het is nog steeds de reden dat je er alleen te voet aankomt, ook als je een deel met de auto doet. Boven staan een poort met een rondboog, een wachttoren met een spotnaam, een kapelletje uit 1622, zes Arabische regenbakken en een herberg met dertig bedden waar alle voorraad op de rug van twee ezels naar boven komt. Hieronder staat hoe je er komt, wat er precies boven staat en welk deel van het verhaal legende is.
Hoe je boven komt
De klim begint gewoon in het dorp. Vanaf het centrum van Alaró volg je de borden naar de Carretera d’Orient, en op die weg wijst een paal de afslag naar links omhoog. De gemeente rekent voor de hele tocht 4,2 kilometer en drie uur drie kwartier te voet, met de aantekening dat hij makkelijk tot middelzwaar is. Het pad hoort bij de droge-steenpaden die de Consell de Mallorca heeft hersteld en bewegwijzerd, en de laatste stukken hebben nog hun oude kasseien.
Onderweg kom je langs Son Curt en langs Son Penyaflor, dat tegenwoordig agroturismo is. Vanaf daar lopen een betonnen landweg en het oorspronkelijke pad door elkaar heen: het oude pad snijdt de bochten van de weg af en kruist hem een paar keer. Vlak na de scheidingsmuur tussen de landgoederen Son Penyaflor en es Verger staat een bordje dat je van het beton terug het echte pad op stuurt. Een paar honderd meter voor de huizen van es Verger verlaat het pad de weg definitief en gaat het door het bos recht naar de voet van de kliffen.
Wil je een deel met de auto doen, dan is het advies van de gemeente om hem op de parkeerplaats van restaurant Es Verger te laten staan en van daar de Camí des Pouet te nemen. Met de auto tot dat punt rekent de gemeente ruim een uur voor de hele onderneming. Hoe je het ook doet, het laatste stuk gaat altijd te voet; er rijdt niets tot boven.
Wie liever een rondje loopt, vindt bij de Consell een route die bij de Plaça de la Vila in Alaró begint en 14,2 kilometer meet met 643 hoogtemeters, goed voor bijna vijf uur. Die staat samen met de andere klassiekers in wandelen op Mallorca. Voor kinderen onder de zes is die lange variant niet bedoeld.
Wat er boven staat
Je komt binnen door de buitenpoort, een doorgang met een rondboog waarin van de dubbele deuren niets meer over is. Daarachter leiden de treden naar een toren met kantelen die in het dorp es Constipador heet, de verkoudmaker: na de hete klim gaan bezoekers eronder zitten om uit te rusten, en de koele tocht daar heeft al menigeen verkouden naar beneden gestuurd. Door die toren heen kom je pas echt binnen de vesting.
Wat er staat zijn gotische ruïnes van een veertiende-eeuws kasteel. Er lag een eerste ommuring die de golvingen van de rots volgt, en daarbinnen de eigenlijke burcht met drie gesloten wachttorens en een grote. Tot 1741 lag er nog een garnizoen; daarna is het verval begonnen en zijn de meeste middeleeuwse torens half weggezakt, zonder dat er ooit grondig is gerestaureerd of opgegraven.
Op de klim naar de gebouwen liggen twee muurtjes van droge steen die als uitkijkpunt dienen. Vanaf de Orengar, genoemd naar de wilde oregano die er in de wanden groeit, kijk je over de hele Serra de Tramuntana: van de Serra d’Alfàbia via het massief van l’Ofre en Tossals Verds naar de Puig Major, het dak van het eiland. Vanaf het tweede uitkijkpunt zie je bijna het halve eiland tegelijk, van de baai van Palma tot de bergen van Felanitx, en op heldere dagen het silhouet van Cabrera in zee. ’s Nachts flonkeren er duizenden lichtjes onder je.
Iets verder liggen zes regenbakken van Arabische makelij, nog altijd in goede staat, want op een rots zonder bron is water de hele geschiedenis van deze plek. Nog verder naar het zuidoosten staat de verste wachttoren, met kantelen en schietgaten, die in de volksmond de Moorse gevangenis of sa Cova heet. Vlak daarbij gaapt de mond van de grot van Sant Antoni in de klifwand, van onderaf al zichtbaar, in de zeventiende eeuw bewoond door een kluizenaar. Het hele kliffencomplex valt onder Natura 2000, zowel als habitatgebied als als vogelrichtlijngebied, en het geheel is sinds 1931 beschermd cultuurgoed.
Slapen en eten op de rots
De herberg boven heeft dertig bedden, verdeeld over zes slaapzalen: een met tien bedden en vijf met vier. Er is een eetzaal, een zitkamer met open haard, verwarming, warm water, elektriciteit, dekens en een telefoon. Een plek kostte volgens de gemeente twaalf tot vijftien euro per persoon. Wat je zelf meeneemt is een slaapzak of lakens en een handdoek; de Consell zegt dat met zoveel woorden.
Er is een bar die van negen uur ’s ochtends tot elf uur ’s avonds open is, en een restaurant waarvoor je moet reserveren. Verwacht geen uitgebreide kaart en geen luxe: het water is beperkt en alle voorraad komt op de rug van twee ezels naar boven, die samen met de herbergier de enige vaste bewoners van het kasteel zijn. Reserveren gaat op 971 18 21 12.
Eén ding is onlangs veranderd en dat is het vermelden waard. De uitbating werd in 2026 opnieuw aanbesteed. De eerste ronde leverde geen enkele inschrijving op, waarna de stichting die het kasteel beheert onderhands partijen uitnodigde. Op 1 juni 2026 tekende zij het contract met Refugi des Castell d’Alaró, een bedrijf van drie nieuwe beheerders, voor zeven jaar met de mogelijkheid tot drie jaar verlenging. De herberg draait dus sinds die zomer onder nieuwe leiding, en dat is precies het soort gegeven dat je beter even nabelt voordat je op een bed rekent.
Cabrit en Bassa, en wat ervan klopt
Het verhaal dat elke Alaroner kent speelt in 1285. Alfons III van Aragón landde dat jaar op Mallorca om het eiland terug te brengen onder de Kroon van Aragón, in het conflict met zijn oom Jaume II van Mallorca. Twee kapiteins die trouw bleven aan Jaume II hielden het kasteel: Guillem Cabrit en Guillem Bassa.
De legende draait om een woordspeling. Toen de koning overgave eiste en vroeg wie het waagde de koning van Aragón te beledigen, zou Cabrit hebben geantwoord: twee getrouwen, Cabrit en Bassa. Cabrit betekent geitenbokje, en de koning antwoordde dat hij hen dan maar zou roosteren zoals je een bokje roostert. Toen de verdedigers zich in januari 1286 overgaven omdat het eten op was, zou hij dat hebben waargemaakt op het plein van de lledoner in het dorp.
Of het zo is gegaan, is een andere vraag dan of het wordt verteld. Wat vaststaat is dat beiden in het collectieve geheugen van Mallorca symbolen van trouw werden, en dat hun verering de plek heeft gevormd: in 1622 werden twee ribben van Cabrit en Bassa vanuit hun graf in de Seu van Palma naar boven gebracht. In het kapelletje staan ze links en rechts van het altaarstuk afgebeeld, en in de sacristie ligt hun reliekschrijn.
Over de verovering door Jaume I bestaat een tweede verhaal, en dat is onvervalste volksvertelling: zijn paard zou bij de steilste trap zo hebben gesteigerd dat de hoefafdrukken nog in de steen staan, en de rode kleur van de rotswand zou het bloed van de verdedigers zijn. Wie boven staat, ziet waar dat verhaal vandaan komt.
Het kapelletje van 1622
Het heiligdom dat van het kasteel een bedevaartsplek maakte heeft een precieze geboortedatum. Op 29 maart 1622 werd de eerste steen gelegd van het oratorium van Onze-Lieve-Vrouw van de Toevlucht, tijdens een grote bedetocht om regen te vragen na een lange droogte. Op 6 november van datzelfde jaar was het klaar. Het gebouwtje is klein en sober: een hoofdportaal van gehouwen marès in renaissancestijl, met daarvoor een portiek van Arabische dakpannen op een rondboog en achthoekige pilasters, bekroond door een zonnewijzer.
Binnen is het één ruimte met een tongewelf, een tegelvloer en wanden met plantmotieven in reliëf van de Italiaanse kunstenaar Antoni Soldati, en een barok altaarstuk met het Mariabeeld. Van de kruisweg uit 1907 die vroeger het laatste stuk van de klim begeleidde is door vandalisme vrijwel niets meer over; de laatste taferelen staan nu tegen de muren op het pleintje bij het oratorium.
Hoe de Alaroners hun kasteel kochten
De esplanade boven is openbaar bezit, voor de helft van de gemeente en voor de helft van het bisdom, en wordt beheerd door de Fundació Castell d’Alaró. Dat het in het dorp bleef is geen vanzelfsprekendheid. In 1811 zette de staat het fort te koop, en de inwoners van Alaró kochten het met geld dat ze bij de oogst bijeenbrachten. In 1885 veilde de staat het door een nieuwe onteigeningswet opnieuw, terwijl het allang niet meer van hem was. Buiten die verkoop bleven het oratorium, de herberg en de ommuring eromheen.
Wanneer je het beste gaat
Voorjaar en herfst zijn hier de maanden. De klim ligt grotendeels in de zon en loopt stevig omhoog, dus in juli en augustus is het zwaar werk; april, mei en oktober zijn aangenamer, en ook in de winter is het een goede tocht zolang het droog is. Wat het weer per maand doet staat in beste reistijd Mallorca.
Twee dagen zijn anders dan andere. Op de zondag na Pasen trekken de Alaroners naar boven voor het Pancaritat, het feest van de Engel, een gewoonte uit de tijd dat men in de week na Pasen te voet naar kluizenarijen en heiligdommen ging om de laatste panades te delen. En op de eerste zondag van september wordt de geboorte van Maria gevierd met een gezamenlijke maaltijd voor het oratorium. Op die dagen is het boven druk, en dat is precies de bedoeling.
Combineer het met een tafel bij Es Verger halverwege, waar het lam uit de houtoven komt, of met de andere bezienswaardigheden van het eiland in bezienswaardigheden op Mallorca.
Veelgestelde vragen over het Castell d’Alaró
Hoe hoog ligt het Castell d’Alaró?
Op 821 meter, boven op de Puig d’Alaró in de Serra de Tramuntana. De wanden zijn zo steil dat er maar één pad naar boven gaat, en dat is precies waarom er ooit een kasteel kwam.
Hoe lang duurt de klim naar het Castell d’Alaró?
De gemeente rekent 4,2 kilometer en drie uur drie kwartier te voet vanuit het dorp, met de moeilijkheidsgraad makkelijk tot middelzwaar. Doe je een deel met de auto, dan houdt zij ruim een uur aan.
Kun je met de auto naar het Castell d’Alaró?
Niet tot boven. Het advies van de gemeente is de auto op de parkeerplaats van restaurant Es Verger te zetten en van daar de Camí des Pouet te nemen. Het laatste stuk gaat altijd te voet.
Kun je slapen in het Castell d’Alaró?
Ja. De herberg heeft dertig bedden in zes slaapzalen, met eetzaal, open haard, verwarming en warm water, voor twaalf tot vijftien euro per persoon. Neem een slaapzak of lakens en een handdoek mee en reserveer vooraf.
Is er een restaurant op het Castell d’Alaró?
Er is een bar die van negen uur ’s ochtends tot elf uur ’s avonds open is en een restaurant waarvoor reserveren nodig is. Verwacht geen uitgebreide kaart: alle voorraad komt op de rug van twee ezels naar boven.
Wie waren Cabrit en Bassa?
Twee kapiteins die in 1285 het kasteel hielden voor Jaume II toen Alfons III van Aragón Mallorca binnenviel. Volgens de legende liet hij hen na de overgave in januari 1286 roosteren, als woordspeling op de naam Cabrit, geitenbokje.
Wat staat er boven op het kasteel?
Gotische ruïnes van een veertiende-eeuws kasteel met een buitenpoort en de toren es Constipador, twee uitkijkpunten, zes Arabische regenbakken, een verste wachttoren, de grot van Sant Antoni, het oratorium uit 1622 en de herberg.
Wanneer kun je het Castell d’Alaró het beste bezoeken?
In het voorjaar, de herfst of de winter, want de klim ligt grotendeels in de zon. Op de zondag na Pasen is er het Pancaritat en op de eerste zondag van september een gezamenlijke maaltijd voor het oratorium.
Bronnen
De route, de afstand van 4,2 kilometer, de looptijd van drie uur drie kwartier en ruim een uur met de auto, de moeilijkheidsgraad, het advies om bij Es Verger te parkeren en de Camí des Pouet te nemen, de beschrijving van de poort, de toren es Constipador, de twee uitkijkpunten, de zes Arabische regenbakken, de toren sa Cova, de grot van Sant Antoni, het garnizoen tot 1741, de bescherming als cultuurgoed sinds 1931, het eigendom van gemeente en bisdom, de aankoop door de inwoners in 1811 en de veiling van 1885, het oratorium met de eerste steen op 29 maart 1622 en de voltooiing op 6 november van dat jaar, de reliekschrijn van Cabrit en Bassa, het werk van Antoni Soldati, de kruisweg van 1907, de twee ezels en de feesten van Pancaritat en de eerste zondag van september: Ajuntament d’Alaró, toeristische informatie over het Castell d’Alaró, geraadpleegd 6 oktober 2026. De hoogte van 821 meter, de dertig bedden in zes slaapzalen, de voorzieningen, de bar van 9.00 tot 23.00 uur en de eis om een slaapzak of lakens mee te nemen: Consell de Mallorca, Camins de Pedra, s’Hostatgeria del Castell d’Alaró. De nieuwe concessie aan Refugi des Castell d’Alaró, getekend op 1 juni 2026 voor zeven jaar met drie jaar verlengingsmogelijkheid, en de eerste aanbesteding die zonder inschrijvingen bleef: nieuwsbericht van de Ajuntament d’Alaró en de Balearische pers, juni 2026. De rondwandeling van 14,2 kilometer met 643 hoogtemeters komt van de Consell de Mallorca. Coördinaten via Nominatim op OpenStreetMap.
Foto’s via Wikimedia Commons: de Puig d’Alaró vanuit het zuidzuidoosten is van H. Zell (CC BY-SA 3.0, 7 oktober 2015, uitgelichte foto), het kasteel zelf is van Arquit3d (CC BY-SA 3.0 ES, 4 september 2012) en het uitzicht vanaf het kasteel op de Puig d’Alcadena is van Joan Gené (CC0, 14 april 2024).
