De bijna ronde baai van Port de Sóller, met het zand op de voorgrond en de haven en de bergen eromheen. Foto: Kritzolina, CC BY-SA 4.0 (Wikimedia Commons).
Aan de noordwestkust van Mallorca, waar de Serra de Tramuntana bijna overal loodrecht de zee in duikt, is één plek waar de bergen even opzij gaan. Daar ligt Port de Sóller, in een baai die zo rond is dat hij op de kaart een cirkel met een smalle opening lijkt. Het is de enige natuurlijke, beschutte haven van deze hele kust, en dat verklaart zowel de geschiedenis van de plek als waarom het er zo prettig zwemmen is. De baai heeft twee stranden, je komt er met een houten tram uit 1913 en aan weerszijden van de ingang staat een vuurtoren. Op deze pagina lees je wat de twee stranden onderscheidt, hoe je er het mooiste komt en wat je in de omgeving kunt doen.
Twee stranden in één baai
Het bekendste van de twee is de Platja d’en Repic, aan de westkant van de baai. Dat is de zandigste strook, met een breed stuk zand, een aflopende bodem en een promenade met terrassen erachter. Het is het strand waar de meeste gezinnen liggen en waar ligbedden en parasols te huur zijn. Aan de andere kant van de baai, langs de havenfront, ligt de Platja des Través. Die is smaller en grenst direct aan de kade, waardoor je er letterlijk tussen de aangemeerde boten zwemt. Het is er wat rumoeriger en het zand is er grover, maar je zit wel midden in het leven van de haven.
Wat allebei de stranden bijzonder maakt, is de beschutting. Omdat de baai bijna helemaal rond is en de opening naar zee smal, komt er nauwelijks deining binnen. Zelfs op dagen dat de noordkust van het eiland onbruikbaar is door golfslag, kun je hier gewoon zwemmen. Het water is er wel merkbaar koeler dan aan de zuidkust, wat in juli en augustus juist prettig is. Aan de rotsranden bij de havenmond is het snorkelen aardig, al is het midden van de baai vooral zand en aanlegplaats.
De tram uit 1913 en de trein die door sinaasappels werd betaald
De mooiste manier om in Port de Sóller aan te komen is niet met de auto. Tussen het bergdorp Sóller en de haven rijdt sinds 1913 een elektrische tram, de eerste van Mallorca, over een traject van iets meer dan vijf kilometer dat door sinaasappelboomgaarden en vervolgens dwars door de straten van de haven voert. De houten wagens die er rijden zijn de originele uit 1913, gebouwd door het bedrijf Carde & Escoriaza uit Zaragoza. Je stapt in feite in een museumstuk dat gewoon dienstregeling rijdt.
De tram is bovendien het sluitstuk van een groter verhaal. Een jaar eerder, op 16 april 1912, werd de spoorlijn tussen Palma en Sóller geopend: bijna dertig kilometer dwars door de Serra de Tramuntana, met een reeks tunnels die destijds een prestatie van formaat waren. Die lijn is grotendeels betaald door de welvarende citrustelers van het dal van Sóller, die hun sinaasappels en citroenen naar Palma moesten krijgen en genoeg hadden van de dagenlange tocht over de bergpassen. Wie vandaag met de trein uit Palma komt en daarna op de tram overstapt, reist dus over infrastructuur die door fruit is gefinancierd. Het is een van de leukste dagtochten van het eiland en meteen de meest ontspannen manier om zonder auto op dit strand te komen.
De vuurtorens aan weerszijden van de baai
Aan beide punten van de baaimond staat een vuurtoren, en de wandeling ernaartoe is een van de aangenaamste dingen die je hier kunt doen. Aan de zuidwestkant klim je vanaf de Platja d’en Repic in een klein half uur omhoog naar het uitzichtpunt bij de vuurtoren op de Cap Gros; het pad is goed begaanbaar en je kijkt vanaf boven de hele baai in, met de bergen erachter. Aan de noordkant ligt de tweede toren, bereikbaar via de weg langs de haven.
Ga aan het einde van de middag, want dan zakt de zon precies in de opening van de baai en licht het water op. Neem water mee en schoenen met wat grip, want het laatste stuk is steenachtig. Voor wie verder wil: vanaf Port de Sóller vertrekt ook een stuk van de kustwandeling richting het noorden, over oude paden die de Tramuntana-kust volgen. Dat is serieus wandelwerk en niet iets wat je even op slippers doet, maar het eerste stuk levert al uitzichten op die je vanaf het strand niet krijgt.
Wat er verder in het dal te doen is
Port de Sóller is onlosmakelijk verbonden met het dorp Sóller een paar kilometer landinwaarts, met zijn plein, zijn markt en de opvallende kerkgevel. Het hele dal staat vol citrusbomen, en dat merk je aan de sapkraampjes langs de weg. Vanuit Sóller rijd je bovendien in een kwartier naar Fornalutx, dat vaak het mooiste dorp van Spanje wordt genoemd, en naar de smalle bergwegen richting Sa Calobra en de Torrent de Pareis.
Langs de kust liggen verder Cala Deià en het kunstenaarsdorp Deià op een halfuurtje rijden, met onderweg het klifrestaurant Sa Foradada en het uitzicht op de gelijknamige doorboorde rotspunt. Ook Valldemossa ligt op korte afstand. Wie het hele eiland wil zien, heeft veel aan onze route van zeven dagen over Mallorca.
Praktisch: heen komen, parkeren en seizoen
Vanaf Palma is Port de Sóller met de auto ongeveer drie kwartier via de tunnel onder de Tramuntana, of langer en veel mooier over de oude bergpas. Met het openbaar vervoer neem je de historische trein naar Sóller en daar de tram naar de haven; reken op ruim anderhalf uur, maar dan heb je ook wat gezien. Parkeren in de haven is in het hoogseizoen lastig en grotendeels betaald; er is een parkeergarage en er zijn terreinen aan de rand. Wie met de huurauto komt, kan het beste vroeg arriveren.
Het seizoen loopt hier iets korter dan aan de zuidkust omdat het water aan deze kant later opwarmt. Juni tot en met september is het comfortabelst voor zwemmen, terwijl april, mei en oktober juist de beste maanden zijn voor wandelen en fietsen in de bergen erachter. In de winter blijft Port de Sóller bewoond en levendig, anders dan veel badplaatsen: de haven werkt door en de tram blijft rijden. Bekijk ook het overzicht van de mooiste stranden van Mallorca.
Een haven met een verleden dat verder reikt dan toerisme
Port de Sóller is niet als badplaats ontstaan maar als werkhaven, en dat zie je nog aan de opzet. De kade loopt door tot in het dorp, er liggen vissersboten tussen de plezierjachten en aan de noordzijde staan gebouwen die duidelijk niet voor vakantiegangers zijn neergezet. Eeuwenlang was dit de enige plek waar schepen aan deze kust veilig konden aanleggen, wat de baai zowel welvaart als problemen opleverde: hij was even aantrekkelijk voor handelaren als voor piraten, en de verdedigingswerken op de kapen herinneren daaraan.
De echte bloeiperiode kwam met de citrusteelt. Het dal achter de haven produceerde sinaasappels en citroenen in hoeveelheden die het eiland zelf niet kon opnemen, en die gingen per schip naar Frankrijk. Veel families uit Sóller emigreerden in de negentiende eeuw naar Zuid-Frankrijk om daar handel te drijven, en het geld dat terugkwam is te zien in de statige huizen met Franse invloeden die je in het dorp en langs de haven tegenkomt. Ook het modernistische station en de kerkgevel in Sóller zijn met dat kapitaal betaald.
Toen de citrushandel later terugliep en het toerisme opkwam, had Port de Sóller iets wat de meeste andere badplaatsen misten: een bestaande kern met een eigen bevolking. Daardoor is het hier nooit een plaats geworden die in november leegloopt. De bakker, de school en de vissers blijven, de tram blijft rijden en het strand is in de winter gewoon een plek waar mensen hun hond uitlaten. Voor bezoekers die iets zoeken tussen een levendige badplaats en een authentiek dorp in, is dat precies de aantrekkingskracht.
Port de Sóller op de kaart
Veelgestelde vragen over Port de Sóller
Hoeveel stranden heeft Port de Sóller?
Twee. De Platja d’en Repic aan de westkant is het breedste en zandigste strand met een promenade erachter, en de Platja des Través ligt langs de havenkade, smaller en met grover zand maar midden in het havenleven.
Hoe kom je met de tram in Port de Sóller?
Vanuit het dorp Sóller rijdt sinds 1913 een elektrische tram over ruim vijf kilometer naar de haven, met de originele houten wagens uit dat jaar. Vanuit Palma neem je eerst de historische trein naar Sóller, die sinds 16 april 1912 rijdt.
Is het water in Port de Sóller rustig?
Ja, opvallend rustig. De baai is bijna helemaal rond met een smalle opening naar zee, waardoor er nauwelijks deining binnenkomt, zelfs als de rest van de noordkust onrustig is. Het water is wel koeler dan aan de zuidkust.
Kun je naar de vuurtoren lopen?
Ja. Vanaf de Platja d’en Repic klim je in ongeveer een half uur naar het uitzichtpunt bij de vuurtoren op de Cap Gros, met zicht over de hele baai. Neem water en schoenen met grip mee, want het laatste stuk is steenachtig.
Wanneer kun je het beste naar Port de Sóller?
Voor zwemmen is juni tot en met september het beste, omdat het water aan deze kant later opwarmt. April, mei en oktober zijn juist ideaal voor wandelen en fietsen in de Tramuntana. In de winter blijft de plaats gewoon leven.
Is er te parkeren in Port de Sóller?
Beperkt en grotendeels betaald, met een parkeergarage en terreinen aan de rand van de haven. In juli en augustus is vroeg komen of met trein en tram reizen de verstandigste optie.
Bronnen
De openingsdata van de spoorlijn Palma-Sóller (16 april 1912) en de tram naar de haven (1913), de lengte van de spoorlijn en de financiering door de citrustelers van het dal zijn nagelezen in openbare bronnen over het Ferrocarril de Sóller; over de precieze dag in oktober 1913 verschillen de bronnen. De namen en ligging van beide stranden en de coördinaten komen uit OpenStreetMap. Dienstregelingen en tarieven wijzigen, dus controleer die voor je bezoek. Foto’s via Wikimedia Commons met naamsvermelding bij het beeld.
