Gepubliceerd op
De Mar de Venècia, waar de muziekvoorstelling plaatsvindt. Het meer is ongeveer dertig meter diep. Foto: Hams Caves, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons
Aan de weg tussen Manacor en Porto Cristo liggen twee beroemde grotten binnen een paar kilometer van elkaar. De Coves del Drach zijn de bekendste. De Coves dels Hams zijn de eigenaardigste. Ze danken hun naam aan hun stalactieten, die niet recht naar beneden hangen maar krommen tot vormen die de Mallorcanen deden denken aan vishaken: hams.
Ontdekt door iemand die iets anders zocht
Op 2 maart 1905 groef de Mallorcaanse speleoloog Pere Caldentey in dit stuk grond, niet op zoek naar een grot maar naar onyx. Hij had jaren eerder in Chili gezien wat er van die steen te maken viel en was teruggekomen om op Mallorca zijn eigen groeve te vinden. Wat hij vond was een grottenstelsel.
Zijn zoon Llorenç maakte er een bezienswaardigheid van, en op een manier die voor 1910 opmerkelijk was: hij legde elektrisch licht aan in de grot, voordat Porto Cristo zelf elektriciteit had. Hij deed dat met een waterrad, een reservoir en een dynamo, goed voor zestien uur stroom per dag. Daarmee gold dit als een van de eerste verlichte grotten van Spanje, en die oorsprong is nog te zien: de grot is sinds haar openstelling altijd door dezelfde familie beheerd.
Waarom die stalactieten krom staan
Wat deze grot anders maakt dan de meeste druipsteengrotten is de vorm van de formaties. Op veel plekken hangen de stalactieten niet loodrecht omlaag maar buigen ze af, krullen ze om en vormen ze haken. Vandaar de naam: hams is het Mallorquí voor vishaken.
Je ziet het het duidelijkst in de zaal die El Somni d’un Àngel heet, de droom van een engel, waar de witte formaties alle kanten op steken. Dat grillige patroon ontstaat doordat het water hier niet gelijkmatig naar beneden druppelt maar door haarfijne kanaaltjes wordt getrokken en langs de onderkant van de formatie verder kruipt. Het resultaat ziet eruit alsof de zwaartekracht even niet oplette.
De Mar de Venècia en de voorstelling
Het diepste punt van de route is het ondergrondse meer, de Mar de Venècia, zo’n dertig meter diep. Daar eindigt het bezoek, en daar gebeurt iets wat je in geen andere grot op het eiland krijgt: een muziekvoorstelling op het water, met muzikanten in een verlichte boot, licht tegen de wanden en Mozart. Het heet Magical Mozart en het is geïnspireerd op het carnaval van Venetië, waar het meer zijn naam aan dankt.
In datzelfde water leven kleine, witte en volledig blinde kreeftachtigen, dieren die in dit donker zijn geëvolueerd en nergens anders voorkomen. Dat is, als je het mij vraagt, interessanter dan de lasershow, maar de combinatie werkt: de meeste bezoekers die ik erover hoor, noemen het meer het moment dat bijblijft.
Drie grotten onder één naam
Wat op de kaartjes één bezienswaardigheid is, bestaat op het terrein uit drie delen die elk hun eigen karakter hebben: de ronde grot, de blauwe grot en de klassieke grot. De klassieke is de route die iedereen loopt, met de zalen die sinds 1910 verlicht zijn. De ronde grot is een bijna cirkelvormige ruimte die ook als zaal wordt gebruikt. De blauwe dankt zijn naam aan de kleur die het licht op het water geeft.
De zalen zelf dragen namen die er in 1910 bij bedacht zijn en die je nu wat hoogdravend in de oren klinken: El Paradís Perdut, het verloren paradijs, en El Somni d’un Àngel, de droom van een engel. Het is de taal van een tijd waarin dit soort grotten als openbaring werd gepresenteerd, en als je het eenmaal weet, hoor je in die namen hoe de familie Caldentey over hun vondst dacht.
Combineren met Porto Cristo
De grot ligt twee kilometer buiten Porto Cristo, en dat is de logische plek om de rest van de dag door te brengen: een haven met een zandstrand in de kom, restaurants aan het water en een aquarium met een zeeschildpaddenopvang. Een bezoek van een uur aan de grot plus de middag in de haven vult een dag zonder dat je veel hoeft te rijden.
Het binnenland eromheen is bovendien het Mallorca waar de meeste vakantiegangers nooit komen. Manacor, zes kilometer landinwaarts, is de tweede stad van het eiland en de plek waar de kunstparels vandaan komen. Naar het noorden toe liggen de rustiger stranden van de oostkust.
Prijzen
De grot hanteert twee tarieven, online en aan de kassa, en online is goedkoper. Online betaal je 18,50 euro vanaf dertien jaar en 12,50 euro voor kinderen van drie tot en met twaalf. Aan de kassa is dat 19,50 en 13,50 euro. Kinderen tot en met twee jaar gaan gratis naar binnen, met maximaal twee gratis kinderkaartjes per volwassene.
Bewoners van de Balearen krijgen aan de kassa 2 euro korting op vertoon van een geldig bewijs, en 65-plussers 1 euro korting op het volwassenentarief. Kortingen voor grote gezinnen, eenoudergezinnen of mensen met een beperking zijn er niet.
Er bestaat ook een combinatiekaartje, Dinos&Caves, voor de grot samen met het aangrenzende Dinosaurland: online 26 euro vanaf dertien jaar en 20 euro voor kinderen, aan de kassa 27 en 21 euro. Let op dat een los grotkaartje geen toegang geeft tot Dinosaurland en andersom.
Eén waarschuwing die de grot zelf nadrukkelijk geeft: koop alleen via hun eigen site of aan de kassa. Kaartjes van andere kanalen worden niet gegarandeerd en kunnen geweigerd worden, en ze zijn vaak duurder. Ruilen of terugbetalen kan sowieso niet.
Praktisch: tijden, trappen en bussen
De grot is open van 10.00 tot 17.00 uur en het bezoek duurt een uur. Binnen is het het hele jaar twintig graden, dus een vestje is in de zomer geen overbodige luxe en in de winter is het er warmer dan buiten.
De route heeft veel trappen, omhoog en omlaag, met onderweg rustpunten. Met een rolstoel is het bezoek niet te voltooien; de rest van het terrein, met de toiletten en de bar, is wel toegankelijk. Kinderwagens mogen niet mee de grot in, maar er zijn wel verschoonplekken. Honden mogen niet naar binnen, een rugzak en een camera wel.
Met de auto rijd je naar kilometer 11 van de Ma-4020 tussen Manacor en Porto Cristo, en er is gratis parkeren. Met het openbaar vervoer neem je lijn 401 van de TIB, Palma naar Cala Millor, die bij de halte Dinosaurland-Coves Hams stopt. Voor de terugweg moet je wel vanuit Porto Cristo opstappen; dat is goed om te weten voordat je bij de halte staat te wachten. Hoe het busnet verder werkt, staat in de bus op Mallorca, en rij je zelf, dan is auto huren op Mallorca het begin.
Eten en drinken mag niet mee naar binnen. Er is een picknickplek in de buurt en bij de in- en uitgang zit een burgerzaak.
Hams of Drach?
De eerlijke vergelijking: de Coves del Drach zijn groter, drukker en hebben het grootste ondergrondse meer, met een klassiek concert op bootjes dat wereldberoemd is. De Coves dels Hams zijn kleiner, rustiger en bijzonderder van vorm, en het bezoek duurt een uur in plaats van anderhalf. Wie weinig tijd heeft en één grot kiest, neemt meestal Drach. Wie al een grot heeft gezien en iets anders wil, zit hier beter.
Ze liggen bovendien zo dicht bij elkaar dat je ze op één dag kunt doen, al is twee keer druipsteen op een middag voor de meeste mensen te veel van het goede. Hoe de vijf toegankelijke grotten van het eiland zich tot elkaar verhouden, zetten we op een rij in grotten op Mallorca. Met kinderen werkt de combinatie met Dinosaurland goed; meer ideeën staan in Mallorca met kinderen.
Wanneer je moet gaan
Dit is bij uitstek een plek voor een regendag of voor de heetste uren van de dag, want binnen is het altijd twintig graden. In de zomer is het ’s ochtends het rustigst, en in oktober en november verandert er binnen niets: hetzelfde licht, hetzelfde meer en dezelfde voorstelling als in augustus, maar zonder de rij. Wat het eiland in die maanden verder doet, staat in Mallorca in november.
Veelgestelde vragen over de Coves dels Hams
Wat kost een kaartje voor de Coves dels Hams?
Online 18,50 euro vanaf dertien jaar en 12,50 euro voor kinderen van drie tot en met twaalf. Aan de kassa 19,50 en 13,50 euro. Kinderen tot en met twee jaar gaan gratis naar binnen, met maximaal twee gratis kaartjes per volwassene. Bewoners van de Balearen krijgen aan de kassa 2 euro korting.
Hoe lang duurt het bezoek?
Een uur. De grot is dagelijks open van 10.00 tot 17.00 uur, en het bezoek eindigt met de muziekvoorstelling op het ondergrondse meer.
Waar komt de naam Hams vandaan?
Hams is het Mallorquí voor vishaken. De stalactieten in deze grot hangen niet loodrecht omlaag maar krommen en krullen tot haakvormen, en daar is de grot naar genoemd.
Hoe koud is het in de grot?
Het is er het hele jaar twintig graden. In de zomer is een vestje dus geen overbodige luxe, en in de winter is het er warmer dan buiten.
Is de grot toegankelijk met een rolstoel of kinderwagen?
Nee. Er zitten veel trappen in de route, omhoog en omlaag, met onderweg rustpunten. Met een rolstoel is het bezoek niet te voltooien en kinderwagens mogen niet mee naar binnen. De toiletten, de bar en de rest van het terrein zijn wel toegankelijk.
Hoe kom je er met het openbaar vervoer?
Met TIB-lijn 401 van Palma naar Cala Millor, die stopt bij de halte Dinosaurland-Coves Hams. Voor de terugweg moet je in Porto Cristo opstappen, niet bij diezelfde halte. Met de auto rijd je naar kilometer 11 van de Ma-4020 tussen Manacor en Porto Cristo, waar gratis parkeren is.
Hams of Coves del Drach, welke kies je?
Drach is groter en drukker en heeft het beroemde concert op het grote meer; het bezoek duurt er langer. Hams is kleiner, rustiger en vreemder van vorm, en duurt een uur. Heb je er maar tijd voor één, dan kiezen de meeste mensen Drach; heb je al een grot gezien, dan voegt Hams meer toe.
Waar moet je de kaartjes kopen?
Alleen via de eigen site van de grot of aan de kassa op het terrein. De grot waarschuwt uitdrukkelijk dat kaartjes van andere kanalen niet gegarandeerd geldig zijn, vaak duurder uitvallen en geweigerd kunnen worden. Ruilen of terugbetalen is sowieso niet mogelijk.
Schuif opzij voor meer foto’s. Drie beelden uit de zalen van de grot: het dichtbegroeide plafond, de verlichte formaties en het water onderin. Foto’s: A.Savin (Free Art License), via Wikimedia Commons.
Op de kaart
Bronnen (geraadpleegd 15 oktober 2026): de eigen site van de Coves dels Hams voor de openingstijden, de duur van het bezoek, alle tarieven online en aan de kassa, de kortingen, de temperatuur van twintig graden, de busverbinding met TIB-lijn 401, het gratis parkeren, de toegankelijkheid en de waarschuwing over niet-officiële verkoopkanalen; Mallorcaanse en Spaanse naslagbronnen voor de ontdekking op 2 maart 1905 door Pere Caldentey tijdens het zoeken naar onyx, de elektrische verlichting die zijn zoon Llorenç in 1910 aanlegde met een waterrad en een dynamo, de betekenis van het woord hams, de diepte van de Mar de Venècia en de blinde kreeftachtigen in dat meer. OpenStreetMap voor de coördinaten. Foto’s via Wikimedia Commons.
