Cala Jondal, met de strohoedjes van de strandtenten en de landtong aan de westkant van de baai. Foto: Tropicana Ibiza.
Als je op een middag in juli op het strand van Cala Jondal staat en je telt de jachten die voor de baai voor anker liggen, begrijp je meteen wat voor plek dit is. Dit is de zuidkust van Ibiza op zijn duurst, een smalle kiezelbaai waar het geld van het eiland zijn zomerdag doorbrengt. En toch is het meer dan alleen een decor voor champagne. De stenen zijn duifgrijs en rond, het water is er van een haast onwerkelijke kleur, en de baai zit klemgeklemd tussen pijnbossen en rotswanden. Je kunt hier een fortuin uitgeven bij Blue Marlin, of gewoon je handdoek op de kiezels leggen en het schouwspel voor niets bekijken. Allebei mag.
Het kiezelstrand
Laten we eerlijk zijn over waar je gaat liggen. Cala Jondal is geen zandstrand. De hele baai bestaat uit ronde, platte, duifkleurige keien, wat de Spanjaarden cantos rodados noemen, stenen die door de zee eeuwenlang glad zijn geslepen. Op sommige plekken hebben de restaurants wat zand aangevoerd om hun ligbedden comfortabeler te maken, en er zit van nature een beetje zand tussen de stenen, maar op blote voeten loop je hier niet ver. Neem waterschoenen of stevige slippers mee, dat scheelt een hoop gevloek bij het in- en uitgaan van het water.
Het strand is een paar honderd meter lang maar maar een smalle strook diep, ingeklemd tussen de waterlijn en het bos erachter. Het water maakt alles goed. Het is er glashelder en de kleur schuift van turquoise bij de kant naar diepblauw waar de bodem wegvalt. De bodem loopt geleidelijk af, dus zwemmen is er heerlijk. Aan de oostkant van de baai liggen rotsen waar je met een snorkel vissen, af en toe een octopus en velden zeegras tegenkomt. Ga voor het rustigste plekje naar het zuidelijke uiteinde van de baai, weg van de clubs, want daar is het opvallend kalmer.
Waar de naam vandaan komt, en hoe stil het ooit was
De naam Jondal is een van die kleine raadsels van Ibiza. Volgens de Enciclopèdia d’Eivissa i Formentera is het een naam van vóór de Catalaanse verovering, waarschijnlijk uit de islamitische periode van het eiland, al is de precieze herkomst niet helemaal duidelijk. Wat de betekenis ook is, de naam is eeuwen ouder dan alle glamour die er nu overheen ligt.
Want die glamour is jong. Tot ver in de twintigste eeuw was dit gewoon een afgelegen baai die alleen de mensen uit het binnenland van Sant Josep kenden, een plek om vis te vangen en op een hete dag af te koelen. Tropicana, de oudste tent op het strand, vertelt zelf dat er in 1988 nog niets stond en dat alleen de eilanders de weg wisten. Op de heuvels iets verderop langs de kust liggen bovendien de resten van Sa Caleta, de Fenicische nederzetting uit de achtste eeuw voor Christus die de voorloper was van Ibiza-stad. De rijken kwamen hier dus pas gisteren; de geschiedenis was er al drieduizend jaar.
Blue Marlin, de bekendste beach-club
Blue Marlin is de reden dat de meeste mensen de naam Cala Jondal kennen. De club opende in 2003 en is niet te verwarren met de Jockey Club op Ses Salines, een heel ander soort strandtent aan de andere kant van de zuidkust. Wat daarna gebeurde, is een klein stukje Ibiza-geschiedenis: Blue Marlin groeide uit tot misschien wel de bekendste beach-club ter wereld, met een eigen radiozender, compilatiealbums en inmiddels ook een vestiging in de Verenigde Arabische Emiraten. Het is het model geworden dat honderd andere beach-clubs hebben gekopieerd.
Op het strand betekent dat rijen designbedjes en cabanas, dj’s die de middag langzaam laten oplopen naar de zonsondergang, en een keuken die leunt op verse vis en sushi. Reken erop dat dit een van de duurdere adressen van het eiland is. Op de bedjes met uitzicht geldt in juli en augustus een minimumbesteding, en reserveren is dan geen luxe maar noodzaak. Vraag de actuele tarieven en voorwaarden vooraf op, want ze veranderen per seizoen en per ligplek. Wie de sfeer wil proeven zonder de rekening: op een rustigere middag een koffie of een aperitivo op het terras kan ook, en dan heb je hetzelfde uitzicht.
De restaurants, van sterrenkeuken tot strohoedjes
Wat Cala Jondal bijzonder maakt, is dat er langs die ene smalle baai een verrassend brede waaier aan eettenten zit. Aan de bovenkant staat Casa Jondal, geliefd bij passerende dj’s en met een keuken van chef Rafael Zafra, die zijn vak leerde in het legendarische elBulli van Ferran Adrià. Het restaurant haalde de Michelin-gids en serveert vis met de verfijning die je bij die achtergrond verwacht. Aan de andere kant van het spectrum staat Yemanjá, dat er al sinds 1984 zit en daarmee tot de oude garde van het strand hoort, tegenwoordig onder dezelfde eigenaar als Blue Marlin. De naam betekent “Moeder van de Zee” uit de Afro-Braziliaanse traditie, en het is de plek voor een lome middag met verse vis, vlees van de grill en een goede paella.
En dan is er Tropicana, geopend in mei 1988 en nog altijd de meest ontspannen tent van de baai. Strohoedjes als parasol, een steigertje het water in, en een publiek waar je meer eilanders dan influencers tussen vindt. Als Blue Marlin je te veel wordt, is dit de tegenpool op hetzelfde strand. In de volgende baai richting Porroig ligt bovendien het kleinere, traditionele visrestaurant Es Xarcu, waar het al helemaal om de vis en niets anders draait.
De jachten en de jet-set
Ja, de mega-jachten liggen hier echt. Op een zomerdag zie je ze op een rij voor de baai dobberen, met bijbootjes die af en aan varen naar het strand. Cala Jondal is sinds de jaren tweeduizend de vaste ankerplek van de internationale jet-set die op Ibiza neerstrijkt, en dat geeft het strand een sfeer die je leuk kunt vinden of niet. Laat je er niet door afschrikken. Je hoeft nergens lid van te zijn om op de kiezels te liggen, in datzelfde heldere water te zwemmen en de zon achter de westelijke kliffen te zien zakken. De zonsondergang is hier gratis, en beter dan menig betaald spektakel.
Locatie en bereikbaarheid
Cala Jondal ligt aan de zuidkust van Ibiza, in de gemeente Sant Josep de sa Talaia, op 38,868° noorderbreedte en 1,316° oosterlengte. Vanaf Ibiza-stad ben je er in een kwartier, vanaf het vliegveld in een minuut of tien. De laatste kilometers gaan over een smal, bochtig weggetje door glooiende heuvels vol villa’s.
Het parkeren is het grootste struikelblok. De parkeerplaats bij het strand is klein, en in juli en augustus zit die al ver voor het middaguur vol. Wie ’s ochtends vroeg komt, heeft de beste kans. Reserveer je bij Blue Marlin of een van de andere clubs, dan is er meestal een valet-parkeerservice. Veel bezoekers komen bovendien helemaal niet over land: de baai is een van de populairste ankerplekken van het eiland, en er varen boottochten vanuit de haven van Ibiza-stad en vanuit Sant Antoni die hier aanleggen.
Wanneer kun je het beste gaan?
Mei, juni en september zijn de fijnste maanden. Het water is warm genoeg, de drukte valt mee en de clubs zijn rustiger dan in het hoogseizoen. Juli en augustus zijn de volle jet-set-zomer, met dj’s, feesten en de hoogste energie, maar ook de hoogste prijzen en de vroegst volle parkeerplaats. Van november tot maart ligt het strand er verlaten bij en zijn de meeste beach-clubs dicht, maar de baai zelf blijft prachtig voor een stille winterwandeling langs de kiezels.
Praktische tips
Neem waterschoenen of stevige slippers mee, dat is op dit kiezelstrand geen overbodige luxe. Reken op een halve dag, eventueel gecombineerd met een lunch bij een van de tenten. Wil je op de bedjes met wateruitzicht bij Blue Marlin of Casa Jondal in het hoogseizoen, reserveer dan een paar weken vooruit. En wie meer van deze zuidkust wil zien: Las Salinas met strandbar Sa Trinxa ligt een kwartier naar het oosten, Sa Caleta met zijn rode kliffen tien minuten naar het westen, en Cala d’Hort met uitzicht op Es Vedrà zo’n twintig minuten verderop.
Op de kaart
Veelgestelde vragen
Is Cala Jondal een zandstrand?
Nee, het is een kiezelstrand met ronde, duifgrijze stenen. De restaurants voeren op sommige plekken wat zand aan, maar waterschoenen of stevige slippers zijn echt aan te raden. Het water is glashelder en de bodem loopt geleidelijk af, dus zwemmen is er heerlijk.
Wat is Blue Marlin?
De bekendste beach-club van Cala Jondal, geopend in 2003 op de plek van een inmiddels verdwenen strandclub. Inmiddels een wereldwijd merk met een eigen radiozender en vestigingen tot in Dubai, en voor velen het schoolvoorbeeld van de moderne beach-club.
Welke restaurants zitten er nog meer?
Naast Blue Marlin vind je Casa Jondal (in de Michelin-gids, met een chef die van elBulli komt), Tropicana (de meest ontspannen, sinds 1988), Yemanjá (sinds 1984, met paella en verse vis) en verderop kleinere adresjes zoals Es Xarcu.
Is het duur?
De beach-clubs en restaurants horen tot de duurdere van het eiland, en op de bedjes met uitzicht geldt in het hoogseizoen een minimumbesteding. Vraag de actuele tarieven vooraf op. Het strand zelf is gewoon gratis toegankelijk, dus je kunt de baai ook zonder grote uitgaven beleven.
Hoe kom ik er en waar parkeer ik?
Vanaf Ibiza-stad rijd je er in een kwartier heen, vanaf het vliegveld in tien minuten, via een smal bochtig weggetje. De parkeerplaats is klein en in juli en augustus voor het middaguur vol, dus kom vroeg. Reserveer je bij een club, dan is er vaak valet-parkeren.
Waar komt de naam Jondal vandaan?
Waarschijnlijk uit het Arabisch, uit de tijd dat moslims het eiland bestuurden. De naam zou “zone of district van de Arabieren” betekenen, of verwijzen naar een oude militaire indeling.
Wat ligt er in de buurt?
Las Salinas en Sa Trinxa liggen een kwartier naar het oosten, Sa Caleta tien minuten naar het westen en Cala d’Hort met Es Vedrà zo’n twintig minuten verderop.
Bronnen en fotocredit
De strandfoto’s komen van de officiële toeristensite van de gemeente Sant Josep de sa Talaia. Achtergrondinformatie over de naam en de geschiedenis komt onder meer van Nativ Ibiza, White Ibiza, Ibiza Spotlight en de eigen websites van de beach-clubs.
Op zoek naar meer zuidkust van Ibiza? Lees over Las Salinas, Sa Trinxa, Jockey Club en Cala d’Hort. Voor de naburige dorpen: Sant Josep de sa Talaia en Es Cubells. Cala Jondal is onderdeel van de zuidkust van Ibiza, een van de vier Balearen.
Lees ook: Sa Caleta Ibiza.
