Gepubliceerd op
De ronde plattegrond is van buitenaf meteen zichtbaar: drie halfronde torens tegen de muur, en rechts de losstaande donjon. Foto: Wolfgang Moroder, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons
Boven Palma staat op een heuvel in een dennenbos een kasteel dat niet klopt met wat je van een kasteel verwacht. Het Castell de Bellver is rond. Niet vierkant met ronde hoektorens, maar een volledig cirkelvormig gebouw met een cirkelvormige binnenplaats, en dat maakt het volgens de gangbare opgave het enige ronde gotische kasteel van Spanje. Het staat er sinds het begin van de veertiende eeuw, het kijkt uit over de hele baai, en het is de meeste jaren van zijn bestaan geen paleis geweest maar een gevangenis.
Gebouwd in negen jaar, door zeventig man en de slaven van de koning
De bouw begon in 1300 in opdracht van Jaume II, koning van Mallorca. Het casco stond er in negen jaar; het versieringswerk duurde langer. Aan de bouw werkten zeventig vaste arbeiders, een groot aantal vrouwen en de slaven van de koning. Het ontwerp wordt doorgaans toegeschreven aan Pere Salvà, die ook aan het Almudaina-paleis beneden in de stad werkte, al noemt de gemeente Palma hem op haar eigen pagina over het kasteel niet.
Het was bedoeld als koninklijke residentie, en als zodanig is het nauwelijks gebruikt. De drie koningen van Mallorca, Jaume II, Sanç I en Jaume III, verbleven er alleen korte periodes. Aan het eind van de veertiende eeuw woonde Joan I van Aragón er met zijn hof en met Violant de Bar, op de vlucht voor de pest die in Barcelona huishield. Daarna liep het anders.
Waarom rond?
De plattegrond is een cirkel met drie halfronde torens die tegen de muur aan staan, en een vierde die er los van staat, op ongeveer zeven meter afstand en verbonden door een brug: de donjon of Torre de l’Homenatge. Alles is gerangschikt rond een ronde binnenplaats met twee verdiepingen. Beneden staan rondbogen onder een vlakke zoldering, boven spitsbogen met kruisribgewelven in zuivere gotiek. Dat contrast tussen de twee lagen is het mooiste wat het gebouw te bieden heeft, en je ziet het pas als je op de binnenplaats staat.
De ronde vorm is nooit sluitend verklaard. Wat je er wel aan ziet is dat verdediging en representatie allebei meespeelden: een cirkel heeft geen dode hoeken en geen zwakke hoekpunten, en vanaf het dak heb je een onafgebroken blik over de baai, het land en de aanvoerwegen. Bell ver betekent letterlijk mooi uitzicht, en op het dak begrijp je meteen waarom.
Vijf eeuwen gevangenis
In 1717 werd het kasteel een militaire gevangenis, en dat is het grofweg tot in de twintigste eeuw gebleven. De bekendste gevangene zat er van 1802 tot 1808: Gaspar Melchor de Jovellanos, verlichtingsdenker en minister van Financiën en van Justitie onder Karel IV, opgesloten in een kamer op de eerste verdieping. Hij gebruikte zijn jaren om een nauwkeurige beschrijving van het kasteel te schrijven, en die kamer kun je nu bezoeken.
Daarna kwamen de Franse soldaten en officieren die bij Bailén waren verslagen. In 1817 werd generaal Lacy hier gefusilleerd, aanvoerder van een mislukte liberale opstand. In 1821 was het kasteel korte tijd een munt. En in de Spaanse Burgeroorlog zaten er tussen 1936 en 1938 meer dan achthonderd republikeinen gevangen, van wie een deel aan de toegangsweg moest werken.
In 1931 droeg de staat het kasteel en het omringende bos over aan de gemeente Palma. Sindsdien zit er het Museu d’Història de la Ciutat in, het stadshistorisch museum, samen met de Despuig-collectie klassieke beeldhouwkunst. Dat is dus wat je bezoekt: een kasteel met een museum erin, geen museum in een kasteelvorm.
Wat er binnen te zien is
Het museum heeft drie vaste onderdelen. Het eerste gaat over de stedelijke ontwikkeling van Palma: hoe de stad van Romeinse nederzetting via de islamitische Madina Mayurqa naar de huidige vorm groeide, met kaarten, maquettes en vondsten. Voor wie daarna door de oude stad loopt, is dat een half uur dat de rest van de dag beter maakt.
Het tweede is de Despuig-collectie klassieke beeldhouwkunst, de verzameling Romeinse sculptuur die kardinaal Antoni Despuig in de achttiende eeuw bij elkaar bracht en die later in het kasteel terechtkwam. Het derde is de Sala Jovellanos, de ruimte die herinnert aan de gevangene die hier zijn beschrijving van het gebouw schreef. In de kapel van Sint-Marcus worden daarnaast wisselende tentoonstellingen gehouden.
Het bos eromheen
Het kasteel staat niet op een kale heuvel maar midden in het Bosc de Bellver, een stadspark van dennenbos dat bij dezelfde overdracht in 1931 aan Palma toeviel. Er lopen paden door, het is er merkbaar koeler dan in de stad, en het is een van de weinige plekken in Palma waar je na vijf minuten lopen niets meer van het verkeer hoort.
Dat maakt het ook een goede combinatie: bos en kasteel samen vullen makkelijk een halve dag, met het uitzicht als afsluiting. Neem water mee, want op de klim is er onderweg niets.
Openingstijden en prijzen
Van april tot en met september is het kasteel open van dinsdag tot en met zaterdag van 10.00 tot 19.00 uur, en van oktober tot en met maart tot 18.00 uur. Op zondag en feestdagen is het altijd van 10.00 tot 15.00 uur open. Maandag is het dicht, en dat is de val waar de meeste mensen in lopen. Verder is het gesloten op 1 januari, eerste paasdag, 1 mei en 25 december.
De kaartverkoop stopt vijfenveertig minuten voor sluitingstijd en de laatste toegang tot het kasteel zelf is een half uur voor sluiting. Kaartjes koop je bij het bezoekerscentrum op de parkeerplaats, niet bij de poort.
Een gewoon kaartje kost 4 euro. Gepensioneerden, jongeren van veertien tot achttien en houders van een jongerenkaart betalen 2 euro, inwoners van Palma 2,50 euro. Gratis naar binnen gaan kinderen onder de veertien, schoolklassen met begeleiding en, voor iedereen, op zondag. Dat laatste betekent in de praktijk dat het op zondagochtend druk is en dat het om drie uur sluit.
Eén waarschuwing die nergens groot wordt aangekondigd: het kasteel ligt in het stadspark Bosc de Bellver, en als de gemeente bij storm of zware regen besluit de parken te sluiten, gaat het kasteel mee dicht. Zo’n melding komt soms maar een paar uur van tevoren.
Hoe je er komt
Het kasteel staat aan de Carrer de Camilo José Cela, ongeveer drie kilometer van het centrum. Met de stadsbus kom je tot onderaan het bos, en dan is het nog een klim van een minuut of tien door het dennenbos naar boven. Die wandeling is geen straf, maar met kleine kinderen of in de volle zon moet je er rekening mee houden.
Met de auto kun je tot de parkeerplaats bij het bezoekerscentrum rijden. Parkeren in Palma is verder een onderwerp op zich, waarover meer in parkeren in Palma. Met de bus of een taxi gaat het ook prima; zie de bus op Mallorca en taxi op Mallorca. Het kasteel is overigens slecht toegankelijk voor wie slecht ter been is: er zitten veel trappen in.
Combineren met de rest van Palma
Bellver ligt net buiten het centrum en past goed als ochtend of als late middag, met de stad eromheen. De kathedraal La Seu en La Lonja liggen aan de andere kant van de haven, en het moderne kunstmuseum Es Baluard ligt daar vlakbij op de oude stadsmuur. Een volledige dagindeling staat in onze top tien van bezienswaardigheden in Palma.
Het uitzicht vanaf het dak is het beste van de stad, en dat is ook het beste moment om te snappen hoe Palma in elkaar zit: de haven, de kathedraal, de baai en in de verte de Serra de Tramuntana. Ga laat op de middag, als het licht van de zee kant komt.
Veelgestelde vragen over Castell de Bellver
Wat kost Castell de Bellver?
Een gewoon kaartje kost 4 euro. Gepensioneerden, jongeren van veertien tot achttien en houders van een jongerenkaart betalen 2 euro, inwoners van Palma 2,50 euro. Kinderen onder de veertien gaan gratis naar binnen, en op zondag is het voor iedereen gratis.
Wanneer is het kasteel open?
Van april tot en met september dinsdag tot en met zaterdag van 10.00 tot 19.00 uur, van oktober tot en met maart tot 18.00 uur, en op zondag en feestdagen altijd van 10.00 tot 15.00 uur. Maandag is het gesloten, net als op 1 januari, eerste paasdag, 1 mei en 25 december.
Waarom is Castell de Bellver rond?
Dat is nooit sluitend verklaard. Een cirkel heeft geen zwakke hoekpunten en geen dode hoeken, en vanaf het dak kijk je onafgebroken over de baai en de aanvoerwegen. De naam betekent letterlijk mooi uitzicht. Het geldt als het enige ronde gotische kasteel van Spanje.
Wie bouwde het, en wanneer?
De bouw begon in 1300 in opdracht van Jaume II, koning van Mallorca. Het casco stond er in negen jaar, gebouwd door zeventig vaste arbeiders, veel vrouwen en de slaven van de koning. Het ontwerp wordt meestal toegeschreven aan Pere Salvà, al noemt de gemeente Palma hem zelf niet.
Wie zat er gevangen?
Vanaf 1717 was het een militaire gevangenis. Gaspar Melchor de Jovellanos zat er van 1802 tot 1808, en zijn kamer op de eerste verdieping kun je bezoeken. Daarna kwamen Franse krijgsgevangenen van de slag bij Bailén, in 1817 werd generaal Lacy er gefusilleerd, en in de Burgeroorlog zaten er tussen 1936 en 1938 meer dan achthonderd republikeinen.
Hoe kom je er vanaf het centrum van Palma?
Het kasteel staat aan de Carrer de Camilo José Cela, ongeveer drie kilometer van het centrum. Met de stadsbus kom je tot onderaan het bos, en dan is het nog een klim van een minuut of tien door de dennen. Met de auto kun je tot de parkeerplaats bij het bezoekerscentrum rijden.
Is het kasteel toegankelijk met een rolstoel?
Slecht. Er zitten veel trappen in het gebouw, onder meer naar de binnenplaatsgalerij en naar het dak. De parkeerplaats en het bezoekerscentrum zijn wel bereikbaar.
Kan het kasteel ineens dicht zijn?
Ja. Het staat in het stadspark Bosc de Bellver, en als de gemeente bij storm of zware regen de parken sluit, gaat het kasteel mee dicht. Zulke meldingen komen soms maar een paar uur van tevoren, dus kijk bij slecht weer de kanalen van het kasteel of de gemeente na.
Schuif opzij voor meer foto’s. De put op de binnenplaats, het kasteel vanaf de toegangsweg en de donjon van dichtbij. Foto’s via Wikimedia Commons: 1 en 3 Kritzolina (CC BY-SA 4.0), 2 Friedrich Haag (CC BY-SA 4.0).
Op de kaart
Bronnen (geraadpleegd 15 oktober 2026): de eigen site van het Castell de Bellver van de gemeente Palma voor de bouwgeschiedenis vanaf 1300, de zeventig arbeiders, de hoogte van 112,6 meter, de plattegrond met drie aangebouwde en één losstaande toren, de gevangenisjaren, de overdracht aan de stad in 1931, en voor de openingstijden en de tarieven zoals die op 18 maart 2025 voor het laatst zijn bijgewerkt; dezelfde site voor de waarschuwing over sluiting bij storm. Het ontwerp wordt in reisgidsen toegeschreven aan Pere Salvà, maar de gemeente noemt hem op haar eigen pagina niet; dat staat zo in de tekst. OpenStreetMap voor de coördinaten. Foto’s via Wikimedia Commons.
